Fjala saraf vjen nga arabishtja ṣarrāf (صرّاف) — "ai që këmben paratë" — dhe mbërriti në trojet shqiptare përmes osmanishtes, bashkë me tregtinë e madhe të perandorisë. Sarafët ishin bankierët e parë të Ballkanit: burra që njihnin çdo monedhë që qarkullonte nëpër pazare — groshë osmanë, dukatë venedikas, taler austriakë, napolona ari francezë, lira e rubla — dhe dinin përmendsh vlerën e secilës kundrejt tjetrës.
Në pazaret e Shkodrës, Elbasanit, Prizrenit e Manastirit, tezga e sarafit ishte pika ku takoheshin rrugët e tregtisë. Tregtari që vinte nga Venediku me dukatë dhe donte të blinte lëkurë me groshë, karvani që nisej për në Stamboll dhe kishte nevojë për monedhën e duhur, familja që merrte para nga kurbeti — të gjithë kalonin nga sarafi. Ai nxirrte fitimin nga diferenca mes çmimit me të cilin blinte dhe atij me të cilin shiste çdo monedhë — i njëjti parim mbi të cilin punon çdo zyrë këmbimi edhe sot, pas pesë shekujsh.
Por kapitali i vërtetë i sarafit nuk ishin monedhat në sirtar — ishte besa. Peshorja e tij duhej të ishte e saktë, fjala e tij duhej të vlente më shumë se çdo kontratë. Një saraf që gabonte një herë në kurs a në peshë, e kishte mbyllur tezgën përgjithmonë. Prandaj sarafët u bënë njerëzit më të besuar të pazarit — atyre u liheshin paratë në ruajtje, ata i jepnin hua tregtarëve, ata ishin banka përpara se të ekzistonin bankat.
Zgjodhëm emrin Saraf sepse puna nuk ka ndryshuar — kanë ndryshuar vetëm mjetet. Zyrat e sotme të këmbimit valutor bëjnë saktësisht atë që bënte sarafi i pazarit: blejnë e shesin monedha, fitojnë nga diferenca e kursit, dhe mbijetojnë vetëm në sajë të besimit të klientëve dhe saktësisë së llogarive.
Aty ku sarafi kishte peshoren, defterin dhe kujtesën e tij, zyra e sotme ka nevojë për kurse që ndryshojnë në sekondë, fatura që verifikohen, arka që rakordohen, raporte për Bankën e Shqipërisë dhe siguri dixhitale të nivelit bankar. Saraf është defteri i sarafit modern — i njëjti zanat, me teknologjinë më të mirë të kohës sonë.
Saraf është produkt i Pajaj Holding & Co — grup shqiptar me veprimtari në teknologji dhe shërbime financiare. Platforma është projektuar dhe ndërtuar duke njohur nga afër punën e përditshme të zyrave të këmbimit në Shqipëri: nga numërimi i arkës në mëngjes, te raporti ditor i BoA-s në mbrëmje.
Kjo do të thotë që pas sistemit nuk qëndron një softuer i huaj i përshtatur përciptas, por një ekip që e njeh tregun vendas, legjislacionin vendas dhe gjuhën vendase — dhe që përgjigjet kur ke nevojë.
Saraf është sistemi i plotë për menaxhimin e zyrave të këmbimit valutor: blerje-shitje me dy klikime, tabela e kurseve në TV të vitrinës me 9 dizajne, fatura me verifikim QR kundër falsifikimit, arka e turne me rakordim, thesari qendror, transferta mes degëve me pranim të dyanshëm, raportet zyrtare të Bankës së Shqipërisë (Aneksi Nr.2 dhe formularët F1–F5), grafikë profesionalë të kurseve, role e leje për stafin, dhe siguri me 2FA, PIN, enkriptim e backup automatik çdo natë.
Gjithçka në shqip, gjithçka në një vend, nga 29€ në muaj — me 7 ditë provë falas, pa kartë krediti.